Dołącz do czytelników
Brak wyników

Podwójne regulacje

Baza wiedzy | 9 czerwca 2021 | NR 5
0 139

Jeszcze przez cztery lata w Polsce będą obowiązywać podwójne przepisy dotyczące ochrony zdrowia i środowiska przed zagrożeniami od niebezpiecznych substancji chemicznych. W efekcie aktualne są podwójne klasyfikacje substancji. Jakie?

Ustawa z 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach wprowadziła do krajowego ustawodawstwa rozporządzenia Wspólnoty Europejskiej dotyczące ochrony zdrowia i środowiska przed zagrożeniami od niebezpiecznych substancji chemicznych. Są to m.in. rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady Europejskiej z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH) oraz rozporządzenie (WE) nr 1272/2008 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin (CLP). 
Oczywiście nie znaczy to, że wszystkie przepisy stosowane były od razu. Do 1 grudnia 2010 r. substancje klasyfikowało się, oznakowywało i pakowało zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami krajowymi (zgodnie z dyrektywą 67/548/EWG), a od dnia 1 grudnia 2010 r. do dnia 1 czerwca 2015 r. substancje klasyfikuje się, stosując przepisy zarówno CLP jak i dotychczasowe przepisy krajowe (zgodne z dyrektywą 67/548/EWG z zaznaczeniem, że w kartach charakterystyki podaje się podwójną klasyfikację substancji). Substancje są oznakowane i pakowane wyłącznie według przepisów CLP. Od dnia 1 czerwca 2015 zarówno do substancji, jak i mieszanin niebezpiecznych stosuje się wyłącznie przepisy CLP. W efekcie dzisiaj obowiązują dwie grupy przepisów. Dotychczasowe przepisy krajowe oraz przepisy Wspólnoty Europejskiej. Co z tego wynika?

W świetle przepisów polskich


W zakresie przepisów krajowych dotyczących szczegółowego określenia rodzaju zagrożeń, warunków prawidłowego postępowania z tymi substancjami i ich mieszaninami, a także ustalenia znaków i symboli określających dla nich kategorie niebezpieczeństwa obowiązuje kilka rozporządzeń ministrów zdrowia.
Pierwsze to Rozporządzenie z dnia
2 września 2003 r. w sprawie kryteriów i sposobu klasyfikacji substancji i preparatów chemicznych (Dz.U. nr 171, poz. 1666 z 2003 r. ze zm., Dz.U. nr 243, poz. 2440 z 2004 r. ze zm., Dz.U. nr 174 poz. 1222 z 2007 r. ze zm., Dz.U. nr 43, poz. 353 z 2009 r.). Drugie to Rozporządzenie z dnia 8 lutego 2010 r. w sprawie wykazu substancji niebezpiecznych wraz z ich klasyfikacją i oznakowaniem (Dz.U. nr 27,
poz. 140 z 2010 r.). Kolejne jest z dnia
5 marca 2009 r. w sprawie oznakowania opakowań substancji niebezpiecznych i preparatów niebezpiecznych oraz niektórych preparatów chemicznych (Dz.U. nr 53, poz. 439 z 2009 r.), a ostatnie z dnia 13 listopada 2007 r. i wydane zostało w związku z kartą charakterystyki (Dz.U. nr 215, poz. 1588 z 2007 r.)

Zgodnie z Ustawą substancjami i mieszaninami niebezpiecznymi są te zaklasyfikowane co najmniej do jednej z poniższych kategorii:
substancje i mieszaniny o właściwościach wybuchowych,
substancje i mieszaniny o właściwościach utleniających,
substancje i mieszaniny skrajnie łatwopalne,
substancje i mieszaniny wysoce łatwopalne,
substancje i mieszaniny łatwopalne,
substancje i mieszaniny bardzo toksyczne,
substancje i mieszaniny toksyczne,
substancje i mieszaniny szkodliwe,
substancje i mieszaniny żrące,
substancje i mieszaniny drażniące,
substancje i mieszaniny uczulające,
substancje i mieszaniny rakotwórcze,
substancje i mieszaniny mutagenne,
substancje i mieszaniny działające szkodliwie na rozrodczość, substancje i mieszaniny niebezpieczne dla środowiska.


15 grup


Ogólne kryteria klasyfikacji i podziału na 15 kategorii podane zostały w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 4 września 2007 r. w sprawie kryteriów i sposobu klasyfikacji substancji i preparatów chemicznych (Dz.U. nr 174, poz. 1222 z 2007 r.).
Do kategorii substancji i mieszanin stwarzających zagrożenia klasyfikuje się substancje i mieszaniny:
o właściwościach wybuchowych (zwane również substancjami i mieszaninami wybuchowymi) – ciała stałe, ciecze i materiały o konsystencji pasty lub żelu, które w wyniku reakcji egzotermicznej (również bez udziału tlenu) gwałtownie wydzielają gazy, oraz takie materiały, które w określonych warunkach badania detonują, ulegają szybkiej deflagracji lub wybuchają podczas podgrzewania w częściowo zamkniętej przestrzeni;
o właściwościach utleniających (zwane również substancjami i mieszaninami utleniającymi) – substancje i mieszaniny, których reakcje wywołane kontaktem z innymi substancjami, w szczególności łatwopalnymi, są reakcjami wysoce egzotermicznymi;
skrajnie łatwopalne – substancje i mieszaniny w stanie ciekłym, o wyjątkowo niskiej temperaturze zapłonu i wyjątkowo niskiej temperaturze wrzenia oraz substancje i mieszaniny w stanie gazowym, które w normalnych warunkach ciśnienia i temperatury palą się w kontakcie z powietrzem;
wysoce łatwopalne:
substancje i mieszaniny, które w normalnych warunkach ciśnienia i temperatury w kontakcie z powietrzem mogą nagrzewać się i w konsekwencji zapalić się bez dostarczenia energii,
substancje i mieszaniny w stanie stałym, które w wyniku krótkotrwałego kontaktu ze źródłem zapłonu mogą zapalić się, a proces palenia się lub tlenia się trwa nadal po usunięciu źródła zapłonu,
substancje i mieszaniny w stanie ciekłym o bardzo niskiej temperaturze zapłonu,
substancje i mieszaniny, które w kontakcie z wodą lub wilgotnym powietrzem wydzielają skrajnie łatwopalne gazy w niebezpiecznych ilościach;
łatwopalne – substancje i mieszaniny w stanie ciekłym o niskiej temperaturze zapłonu;
bardzo toksyczne – substancje i mieszaniny, które w przypadku połknięcia, wchłonięcia drogą oddechową lub przez skórę ich bardzo małych ilości mogą spowodować zgon albo ostre lub przewlekłe niekorzystne skutki dla zdrowia człowieka;
toksyczne – substancje i mieszaniny, które w przypadku połknięcia, wchłonięcia drogą oddechową lub przez skórę ich małych ilości mogą spowodować zgon albo ostre lub przewlekłe niekorzystne skutki dla zdrowia człowieka;
szkodliwe – substancje i mieszaniny, które w przypadku połknięcia, wchłonięcia drogą oddechową lub przez skórę mogą spowodować zgon lub być źródłem przewlekłych, niekorzystnych stanów zdrowia dla człowieka;
żrące – substancje i mieszaniny, które w zetknięciu z żywymi tkankami mogą powodować ich zniszczenie;
drażniące – substancje i mieszaniny niewykazujące działania żrącego, które w przypadku krótkotrwałego, długotrwałego lub wielokrotnego kontaktu ze skórą lub błoną śluzową mogą powodować ich stany zapalne;
uczulające – substancje i mieszaniny, które w przypadku wchłonięcia do organizmu drogą oddechową lub przez skórę mogą wywoływać stan nadwrażliwości, a kolejne narażenie na kontakt z substancją spow...

Dalsza część jest dostępna dla użytkowników z wykupionym planem

Przypisy